Jak pomóc bliskiemu z depresją?

Nie możesz rozwiązać problemów bliskiej osoby, ale jest wiele rzeczy, które możesz zrobić, aby go wesprzeć.

depresja shutterstock.com

Depresja może dotknąć każdego, bo jak ostrzegają lekarze, jest to plaga naszych czasów. Jednak wciąż jest to choroba, której wielu ludzi nie rozumie, mimo że ostatnimi laty coraz więcej mówi się i pisze o problemach psychicznych. Nadal istnieje swego rodzaju piętno choroby, które powstrzymuje ludzi przed zwróceniem się po pomoc, a bliskim utrudnia udzielenie wsparcia.
Może zauważyłeś zmiany zachowania u bliskiej osoby, które Cię niepokoją. Nie jesteś pewien, czy to depresja, czy tylko gorszy nastrój, który minie, ale chcesz pomóc. Od czego możesz zacząć?

REKLAMA

Z tego artykułu dowiesz się:

1. Poznaj objawy depresji

2. Jak możesz pomóc osobie chorej na depresję?

  • Nie lekceważ jej/jego stanu
  • Zachęcaj do uzyskania pomocy
  • Rozmawiaj bez oceniania
  • Okaż empatię i słuchaj
  • Nie próbuj być ekspertem
  • Nie poddawaj się łatwo
  • Ustal granice
  • Uważaj na sygnały o samobójstwie
  • Zaoferuj praktyczną pomoc
  • Bądź cierpliwy

1. Poznaj objawy depresji

Istnieją charakterystyczne znaki ostrzegawcze, ale ponieważ niekoniecznie widujesz tę osobę codziennie, być może będziesz musiał wykonać trochę pracy detektywistycznej. Obserwuj uważnie, czy nie pojawiają się poniższe objawy:

– Zobojętnienie: chory traci zainteresowanie aktywnościami, które kiedyś lubił, rzadko bierze udział w spotkaniach, praktycznie nie wychodzi z domu.

– Unikanie kontaktu: kiedyś rozmawialiście bardzo często, a teraz masz wrażenie, że tylko Ty inicjujesz kontakty.

– Zmiany we wzorcach snu: chory śpi mniej, albo przeciwnie – o wiele więcej.

– Zmiany w wyglądzie i higienie: może zupełnie zaniedbać siebie i swoje mieszkanie. Nie ma siły na to, żeby się np. golić regularnie.

– Zaniedbywanie własnych spraw: chory zawala terminy, zapomina o zakupach, czy płaceniu rachunków, ogólnie przestaje ogarniać swoją rzeczywistość.

– Zmiany w nastroju: jest permanentnie przygnębiony, mówi cicho i monotonnie. Czasem zaskakują Cię objawy złości - „Zostawcie mnie wszyscy w spokoju! Nic mi nie jest!” - słyszysz za każdym razem, kiedy chcesz wyrazić zainteresowanie.

2. Jak możesz pomóc osobie chorej na depresję?

Nie jest łatwo pomóc takiej osobie, zwłaszcza, że często reaguje ona negatywnie na wszelkie takie próby. Pierwszą rzeczą do zrobienia, jeśli chcesz pomóc komuś z depresją, jest dowiedzenie się więcej o chorobie. Jeśli nigdy nie cierpiałeś na depresję, zrozumienie takiej osoby, może być bardzo trudne. Istnieje wiele bardzo dobrych zasobów online, do których możesz się odwołać. Zrób więc rozeznanie, a wtedy będziesz znacznie lepiej przygotowany do oferowania pomocy i wsparcia swojemu przyjacielowi. Warto przygotować sobie jakąś strategię. Psycholog kliniczny dr Adam Borland stworzył przewodnik dla osób, które mają w swoim otoczeniu chorego na depresję. Oto, co robić i czego nie robić w kontakcie z taka osobą.

  • Nie lekceważ jej stanu

Musisz wiedzieć, że depresja nie jest czymś, z czego można się łatwo wyrwać. Na przykład nie da się rozwiązać problemu jedną dobrze przespaną nocą, albo butelką wina. Kiedy rozmawiasz z kimś z depresją, nie próbuj lekceważyć tego stanu. Depresja to poważna choroba. Nie będziesz w stanie pomóc osobie w depresji, próbując ją rozśmieszyć, albo każąc jej wziąć się w garść i przezwyciężyć to. Depresja to nie to samo, co smutek lub smutek. Jest to wyniszczający stan, który może wpływać na każdy aspekt życia człowieka. Mówienie takich rzeczy jak „Wiem, jak się czujesz” lub „Wszyscy tam byliśmy” nie jest pomocne. To sprawi, że twój przyjaciel pomyśli, że nie traktujesz poważnie jego choroby. Jeśli nigdy nie doświadczyłeś depresji, nie wiesz nic o tym, jak to jest. Dlatego o wiele lepiej jest przyznać, że nie rozumiesz, przez co przechodzi twój przyjaciel, niż udawać.

  • Zachęcaj do uzyskania pomocy

Cierpliwie namawiaj na wizytę u psychiatry. Nie chce teraz, może zachcieć później. Zrób na wszelki wypadek listę polecanych psychiatrów w Waszej okolicy, tak aby ułatwić przyjacielowi ten krok. Postaraj się, aby zrozumiał, że depresja jest chorobą, którą można leczyć. Nie musi heroicznie zmagać się z cierpieniem sam. Tak, faceci też chodzą do psychiatry i psychoterapeuty, nie ma w tym nic wstydliwego.

  • Rozmawiaj bez oceniania

Ale to nie znaczy, że nie warto rozmawiać, tylko trzeba to robić umiejętnie. Zamiast czynić z depresji tabu, porozmawiaj otwarcie o swoich obawach. Dr Borland zaleca asertywną komunikację - mówisz o swoich odczuciach i pozwalasz mówić drugiej stronie bez oceniania, zapewniając bezwarunkowe wsparcie emocjonalne. Zacznij od zdań w pierwszej osobie - „Martwię się...”, „Jestem zaniepokojony...” lub „Zauważyłem...”. Następnie wyjaśnij swoje obawy. Unikaj mówienia: „Zmieniłeś się”, „Dziwnie się zachowujesz”, „Nie przypominasz dawnego siebie”, bo to jest oceniające i wytwarza postawę obronną u rozmówcy.

  • Okaż empatię i słuchaj

Postaw się na miejscu rozmówcy w sposób nieoceniający. Zastanów się, jak byś się czuł, gdybyś radził sobie z objawami depresji i jak chciałbyś, aby przyjaciele zareagowali. Utrzymuj kontakt wzrokowy podczas słuchania i mów takie rzeczy jak: „To rzeczywiście ciężka sprawa, przykro mi, że przez to przechodzisz”. To wielkie wsparcie, bo kiedy ludzie popadają w depresję, często czują się bardzo odizolowani. Sądzą, że nie mają nikogo, z kim mogliby porozmawiać o swoich problemach. Możesz powiedzieć każdemu, że masz zapalenie ucha i zdobędziesz trochę współczucia. Ale osobie z depresją trudno jest mówić o tym, jak się czuje. Dlatego zachęcaj do mówienia.

  • Nie próbuj być ekspertem

Za wszelką cenę powstrzymuj się od proponowania natychmiastowych rozwiązań, bo zamknie się w sobie, albo zdenerwuje. Nie próbuj mówić przyjacielowi, jak wyleczyć jego chorobę. Rzeczy takie jak zdrowa dieta i ćwiczenia fizyczne mogą pomóc niektórym osobom z depresją. Nawet leki działają na jednych, a na innych nie. Pozostaw leczenie choroby profesjonalistom. Najważniejszą rzeczą, jaką możesz zrobić dla przyjaciela w depresji, jest bycie przy nim.

  • Nie poddawaj się łatwo

Co masz robić, jeśli bliska osoba odrzuca wszystkie Twoje wysiłki, nawet jeśli zrobiłeś wszystko dobrze? „Ich odrzucenie może być mechanizmem obronnym. Zdają sobie sprawę, że rozpoznajesz ich objawy i że ukrywanie ich nie wychodzi im tak dobrze, jak im się wydawało” – wyjaśnia dr Borland. „Łatwo jest zareagować negatywnie na przyjaciela, który nie chce uzyskać pomocy. Ale bądź cierpliwy i utrzymuj komunikację. Staraj się czuwać nad nim i zachęcaj do uzyskania pomocy”.

  • Ustal granice

Dobrze jest ustalić, kiedy możesz — a kiedy nie — być przy swoim przyjacielu. Na przykład powiedz mu, że wolisz rozmawiać, gdy Twoje dzieci są już w łóżku. Sam też masz swoje życie i jest ono dla Ciebie priorytetem, a wspieranie kogoś z depresją może być bardzo wyczerpujące emocjonalnie. Poznaj swoje granice i ładuj swoje baterie regularnie. Miej świadomość, że nie jesteś psychiatrą i nie masz profesjonalnego przeszkolenia, ani narzędzi, aby pomóc. Możesz tylko wspierać.

  • Uważaj na sygnały o samobójstwie

Ze statystyk wiemy, że około 65% przypadków samobójstw wiąże się z chorobą psychiczną, przede wszystkim z depresją. Samobójstwo jest najpoważniejszą konsekwencją depresji i dlatego zawsze gdzieś w tyle głowy powinieneś mieć świadomość, że to może nastąpić. Dlatego nie lekceważ nawet najdrobniejszych wzmianek o tym, że Twój przyjaciel chce sobie zrobić krzywdę. Nie lekceważ też swoich przeczuć. Utrzymuj gorąca linię z innymi osobami, czy krewnymi chorego, aby w razie czego ktoś zawsze mógł pośpieszyć z pomocą.

  • Zaoferuj praktyczną pomoc

Osoby z depresją czasami zaniedbują codzienne zadania. Może się okazać, że nie mają wystarczającej ilości jedzenia w swoim domu lub nie mają siły posprzątać, czy wyprać ubrania. Mogą mieć trudności z otwarciem listu z urzędu, lub zapłaceniem rachunków. Na tyle, na ile to możliwe, pomóż jej ogarnąć codzienne sprawy, a wyświadczysz jej ogromną przysługę.

  • Bądź cierpliwy

Nie ma cudownego, natychmiast działającego lekarstwa na depresję. Proces dochodzenia do siebie wymaga czasu, nawet jeśli bliski jest już pod opieką lekarza i bierze antydepresanty. Nie frustruj się, że tyle czasu mu poświęciłeś i nic. Będzie lepiej, ale jest to powolna droga i łatwo przegapić drobne zmiany na lepsze.
Kontakt z przyjacielem, który ma depresję, może być bardzo frustrujący. Może się zdarzyć, że masz już wszystkiego dość i chcesz zająć się własnym życiem. Nie trać jednak cierpliwości. Nie opuszczaj przyjaciela, kiedy najbardziej potrzebuje twojej pomocy. Depresja to demokratyczna choroba i następną osobą, która będzie potrzebowała pomocy, możesz być Ty.

 

REKLAMA